art
02/2026

Za linią ciszy Galeria A im. Michała Faryseja

wystawa czynna 17.01-13.02.2026 / Galeria A im. Michała Faryseja / Starogardzkie Centrum Kultury / al. Jana Pawła II / 83-200 Starogard Gdański

Wystawa prezentuje dzieła z kolekcji sztuki ARTVELLERS.

 

 

wernisaż 16.01.2026

kuratorka: Weronika Stańczak

 

zdjęcie tytułowe (od lewej dzieła): Katarzyna Tretyn, Dorota Grynczel, Tamara Berdowska

 

Artystki i Artyści:

Tamara Berdowska / Sławomir Brzoska / Andrzej Gieraga / Ingo Glass / Jerzy Grochocki / Dorota Grynczel / Viktor Hulik / Janusz Kapusta / Tycjan Knut / Mieczysław Knut / Piotr Kowalski / Ula Madera / Michał Misiak / Andrzej Jakub Olejniczak / Jan Pamuła / Józef Robakowski / Andrzej Sobiepan / Katarzyna Tretyn / Mieczysław Wiśniewski / Olga Ząbroń

 

"Współczesny świat jest przesycony bodźcami. Wartko płynące obrazy, dźwięki i informacje, powodują, że percepcja przyspiesza, a chwila wytchnienia staje się luksusem. W tym natłoku chcieliśmy stworzyć kolekcję, która pozwala się zatrzymać – odzyskać rytm myśli i emocji. Minimalizm i abstrakcja geometryczna odsłaniają tu swoje najczystsze oblicze. Nie służą kontroli, nie są formalną grą. Stają się sposobem uważnego słuchania świata, otwierania percepcji i poruszania emocji. Cisza nie oznacza tu braku. Jest intensywna, gęsta od potencjału i znaczeń. Puste powierzchnie, oszczędne kształty, rytmiczne repetycje czy subtelne rozchwiania rytmu zapraszają do wejścia w przestrzeń obrazu. Tam, gdzie widzialne styka się z tym, co intymne i nieuchwytne. Linia, punkt, moduł – te elementarne struktury wprowadzają porządek, który pozwala wybrzmieć emocjom w sposób klarowny i uważny. Tam, gdzie symetria zostaje delikatnie naruszona, pojawia się napięcie. Tam, gdzie rytm zostaje powtórzony, można usłyszeć jego wewnętrzną pulsację. Każda praca jest tu mapą subtelnych drgań, które prowadzą odbiorców ku temu, co znajduje się „za linią ciszy”. Ta sztuka tworzy przestrzeń spotkania – nie tyle z dziełem, ile z własną wrażliwością. To spotkanie bywa ciche, ale emocjonalnie intensywne. Wymaga obecności, jakiej coraz trudniej doświadczyć w codziennym życiu.

„Za linią ciszy” jest opowieścią o granicy, która nie dzieli, lecz łączy. O punkcie przejścia między światem materialnym a wewnętrznym doświadczeniem. Prace nie funkcjonują tutaj wyłącznie jako obiekty; stają się procesami, w których światło, czas i obecność odgrywają współtwórczą rolę. Każda zmiana kąta patrzenia, każdy krok, każde drgnienie światła przekształcają odbiór i sens dzieła. Ta sztuka – pozbawiona anegdoty i nadmiaru – potrafi wywołać emocje w sposób najbardziej podstawowy. To właśnie tu, w tej delikatnej przestrzeni pomiędzy dziełem a spojrzeniem, rodzi się doświadczenie, które jest zarazem osobiste i wspólne. „Za linią ciszy” nie ma gotowych odpowiedzi. Jest przestrzeń otwarta, czekająca na uwagę i wrażliwość każdego, kto zdecyduje się wejść w jej rytm."

 

autorski komentarz ARTVELLERS do wystawy "Za linią ciszy"

"Abstrakcja geometryczna pozostaje jedną z najbardziej zakorzenionych w rzeczywistości form sztuki nieprzedstawiającej. Jej język opiera się na elementarnych pojęciach – punkcie, linii i płaszczyźnie – obecnych zarówno w strukturach natury, jak i w sposobach, w jakie ludzki umysł porządkuje świat. Jak zauważał Wassily Kandinsky, natura posiada wewnętrzną, krystaliczną, geometryczną budowę, która od wieków inspiruje artystów do poszukiwania harmonii, równowagi i ładu. Abstrakcja nie stanowi zatem ucieczki od rzeczywistości, lecz próbę jej syntetycznego uchwycenia poprzez redukcję formy, rytm i relacje przestrzenne.

Kolekcja artvellers powstała z konsekwentnego zainteresowania abstrakcją geometryczną jako uniwersalnym językiem porządkującym doświadczenie wizualne. Jej fundamentem jest przekonanie, że geometria nie jest jedynie systemem formalnym, lecz narzędziem uważnego patrzenia – pozwalającym odnaleźć równowagę między strukturą a wrażliwością, precyzją a intuicją. W świecie nadmiaru bodźców i informacji staje się ona przestrzenią skupienia i refleksji. Trzon kolekcji tworzą prace, w których linia, punkt i płaszczyzna budują relacje wizualne i percepcyjne. Linia funkcjonuje tu zarówno jako element konstrukcyjny, jak i impuls prowadzący spojrzenie – inicjuje rytm, organizuje kompozycję, wyznacza proporcje i napięcia przestrzenne. Jej znaczenie wykracza poza sztuki wizualne, odnajdując analogie w muzyce i matematyce jako narzędzie porządkowania struktury i czasu.

Cisza, obecna w tytule wystawy, której towarzyszy katalog, nie oznacza pustki, lecz stan koncentracji. Jej rytm zakorzeniony jest w geometrii – zarówno w płaskich realizacjach opartych na linii, jak i w reliefach oraz obiektach przestrzennych, gdzie obraz kształtowany jest przez światło, cień i materię. Zgromadzone dzieła reprezentują szerokie spektrum strategii twórczych: od rygorystycznych struktur opartych na porządku matematycznym, przez eksperymenty z iluzją przestrzeni, światłem i ruchem, po realizacje konceptualne, w których geometria staje się narzędziem refleksji nad czasem i procesem.

Różnorodne postawy formalne spotykają się tu, tworząc spójną całość. Linie drgają i pulsują – czasem delikatnie, w kompozycjach otwierających się na wrażliwy, niemal medytacyjny odbiór; innym razem unoszą się w lekkich konstrukcjach przestrzennych, balansując między materią a iluzją i aktywizując relację widza z przestrzenią. Ograniczona paleta barw, symetria i kontrast potęgują doznanie harmonii, podczas gdy elementy dynamiczne wprowadzają subtelną energię, równoważoną przez klarowną strukturę. Każdy punkt, każda płaszczyzna i każdy fragment koloru stają się tu narzędziem refleksji. Formy współistnieją w harmonii niezależnie od tego, czy język artystyczny jest emocjonalny, matematyczny, minimalistyczny czy eksperymentalny. Geometria pozostaje wspólnym polem doświadczenia – językiem, który porządkuje, ale nie narzuca.

Istotnym aspektem kolekcji jest jej wewnętrzna spójność, wynikająca nie z jednorodności estetycznej, lecz z uważnie budowanych relacji między pracami. Dzieła zachowują autonomię, tworząc jednocześnie sieć powiązań opartych na rytmie, proporcji oraz napięciu między ciszą a dynamiką. Kolekcja rozwija się intuicyjnie, lecz konsekwentnie – w dialogu z artystami, historią sztuki i poszukiwaniem nowych relacji formalnych. Nie jest zamkniętym zestawem obiektów, lecz żywą strukturą."

kuratorka Weronika Stańczak

 

tekst kuratorski: Weronika Stańczak

zdjęcia wystawy: Marek Błażucki dla Love IDAA

Udostępnij:

Powiązani twórcy

Michał Misiak
Urodził się w 1973 roku, w Tarnowie. W 1999 roku ukończył studia na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Obronił dyplom z wyróżnieniem w pracowni prof. Stanisława Rodzińskiego z aneksem graficznym w pracowni drzeworytu prof. Zbigniewa Lutomskiego.
Olga Ząbroń
Urodziła się w 1985 roku w Krakowie. Ukończyła studia na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Obroniła dyplom z wyróżnieniem w pracowni prof. Leszka Misiaka. Była stypendystką Athens School of Fine Arts w Grecji (2008-2009 r.).
Tamara Berdowska
Urodzona w 1962 roku w Rzeszowie. W latach 1985–1990 odbyła studia na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w pracowni prof. Janiny Kraupe-Świderskiej zakończone dyplomem z wyróżnieniem. Dyplom poszerzony był o aneks z grafiki w Pracowni Filmu Animowanego.

Powiązane artykuły